Beloningspenning op het Ontzet van Leiden, 1574
(© Museum van de Kanselarij der Nederlandse Orden)

Met behulp van Uw donatie is het mogelijk om de museale collecties op peil te houden en met bijzondere stukken uit te breiden. Op deze wijze kon een exemplaar van de uiterst zeldzame penning op het Ontzet van Leiden in 1574 worden verworven.

Eind mei 1574 werd de stad Leiden geheel en al door Spaanse troepen ingesloten. Na een langdurig beleg werd het omliggende land begin augustus onder water gezet. Op 3 oktober 1574 slaagde een vloot van watergeuzen onder leiding van admiraal Boisot erin om de stad definitief te ontzetten.

Op 1 november 1574 besloten de Staten van Holland om ter herinnering aan het ontzet gouden penningen te laten slaan. Op de penningen, waarvoor Gerard van Bylaer als stempelsnijder van de Hollandse Munt te Dordrecht de stempels sneed, wordt de aftocht van de Spaanse troepen vergeleken met de mislukte belegering van Jeruzalem door de Assyrische koning Sanherib. Op de voorzijde wordt Sanheribs leger door een engel uit het tentenkamp verjaagd, terwijl de keerzijde het silhouet van de stad vertoont, afgebeeld boven een weergave in vogelvlucht van de Spaanse troepen die het beleg afbreken en de schepen van de naderende watergeuzen.
Niet alleen de Staten van Holland, maar ook de burgemeesters en de universiteit van de stad Leiden reikten gouden exemplaren van Van Bylaers penning uit. En ook de Staten-Generaal maakten gebruik van de penning op het ontzet van Leiden: tot 1598 schonken zij dergelijke triumphpenningen, hangend aan kettingen van goud, aan buitenlandse ambassadeurs die naar hun vaderland terugkeerden.